Home > Hoe herken je een shock?

Hoe herken je een shock?

Van de term shock heeft iedereen wel eens gehoord. Niet altijd wordt deze term op de juiste manier gebruikt. Wanneer iemand zegt dat hij in shocktoestand was over iets wat hij heeft gehoord ofzo, moet je dat als een uitdrukking zien en niet als de shocktoestand welke wij hier bespreken.

Maar wat is dan precies een echte shocktoestand? 

Bij een shocktoestand is er sprake van een tekort aan rondcirculerend bloed (of vocht) in het lichaam, waardoor er een te lage bloeddruk ontstaat. Je lichaam reageert hierop door de bloedtoevoer automatisch te verminderen naar de minder belangrijke organen om zodoende je hart, longen en hersenen zo lang mogelijk van zuurstofrijk bloed te kunnen voorzien.  Er zijn verschillende vormen van shock, maar de symptomen zijn gelijk. Hierdoor kun je sneller herkennen wanneer er sprake is van een shocktoestand en hier alert op reageren.

Kenmerken shock: Bleke huid

Door een vermindering van de bloedtoevoer trekt het bloed weg uit de huid. Hierdoor ontstaat er een bleke (koude) of klammerige huid. Dit kan gepaard gaan met overmatig zweten.

Kenmerken shock: Misselijkheid en braken

Een ander symptoom wat bij shock op kan treden is misselijkheid. Of zelfs plotseling moeten braken. Wanneer deze symptomen zich voordoen, dien je zo snel mogelijk actie te ondernemen. Hoe sneller het slachtoffer behandeld kan worden, hoe minder schade er aan het lichaam aangericht kan worden.

Kenmerken shock: Verwardheid

Vaak zie je dat het slachtoffer tijdens een shock toestand verward raakt. Dat het slachtoffer bijvoorbeeld niet meer duidelijk kan praten, onrustig wordt of vreemd uit zijn ogen gaat kijken. Met name wanneer deze symptomen uit het niets ontstaan, kan er sprake zijn van een shocktoestand. Wees hier dus alert op.

Andere symptomen shock

Naast de hierboven genoemde belangrijke symptomen zijn er nog andere kenmerken waar je een shocktoestand aan kunt herkennen. Bijvoorbeeld dorst hebben, snelle ademhaling, een snelle (maar zwakke) pols, verlies van bewustzijn. Wees altijd alert op een eventuele shock. Bij twijfel liever één keer teveel gebeld , dan een keer te weinig.  Het te laat signaleren en/of reageren op shock kan blijvende schade of zelfs de dood van het slachtoffer betekenen.

Soorten shock

In de inleiding hebben we al opgemerkt dat er meerdere vormen van shocktoestand bestaan. Ook kunnen er verschillende oorzaken zijn. We bespreken hieronder vier verschillende soorten. Zoals gezegd zijn de symptomen bij alle soorten van shocktoestand  (vrijwel) gelijk.

Obstructieve shocktoestand

Een obstructieve shock ontstaat doordat er een verstopping (obstructie) in de bloedbaan is. De bloedbaan kan bijvoorbeeld verstopt zijn door een bloedprop. Door de verstopping kan het bloed niet voldoende rondgepompt worden.

Distributieve shocktoestand

Onder deze vorm van shock wordt verstaan de septische shock, anafylactische shock of neurogene shock. Bij deze vormen is de verdeling van het bloed het probleem doordat de bloedvaten zo ver open staan. Hierdoor zakt de bloeddruk en krijgt je lichaam te weinig zuurstof.

Cardiogene shocktoestand

Bij deze vorm van shock speelt het hart een grote rol. Als gevolg van hartfalen heeft je hart te weinig pompkracht. Hierdoor krijgt het lichaam niet voldoende bloed en zuurstof.

Hypovolemische shocktoestand

Oorzaken van deze vorm van shocktoestand zijn bijvoorbeeld fors bloedverlies, veel vochtverlies of uitdroging. Je lichaamscellen krijgen niet voldoende zuurstof doordat je minder bloed (volume) in je bloedbaan hebt. Hierdoor ontstaat een te lage bloeddruk.